Serbest soğutma (free cooling)
Diğer adları: free cooling, doğal soğutma, kompresörsüz soğutma
Kısa tanımSoğuk dış havayı bedava soğutma kaynağı olarak kullanmak. Hava uygun olduğunda kompresör devreden çıkar, iş fan ile pompaya kalır ve soğuk aylarda elektrik faturası belirgin biçimde küçülür.
Chillerin kondenserinin önüne ek bir kanatlı batarya konur ve dönüş suyu ya da glikol önce buradan geçer. Hava dönüş suyundan 1–2 K soğuk olduğunda batarya ön soğutma yapar, kompresör kalanı tamamlar. Fark büyüyüp hava, istenen sudan 8–10 K daha soğuk olduğunda kompresöre hiç gerek kalmaz. O saatlerde tüketim, kompresörlü çalışmanın onda birine, hatta yirmide birine iner.
Soğuk oda işinde her yerde karşılığını vermez. Donuk muhafazada ve 0 °C civarındaki odada kazanç yok denecek kadar azdır; 10–15 °C’lik işleme salonu ve proses suyu asıl yeridir. Patates, soğan, sarımsak deposunda aynı mantık gece havalandırması olarak uygulanır: dışarısı üründen 2–3 K soğuksa ve nem uygunsa kapaklar açılır. Kazanç saatlik iklim verisiyle hesaplanır. Dışarıdaki batarya donmasın diye devreye glikol konur.